Bukove šume

Picture 167_800x600.jpg Picture 284_800x600.jpg

 

Acidofilne bukove šume

Opis staništa: Šume bukve, a u višim položajima bukve i jele koje se razvijaju na silikatnim supstratima – zemljištima primarno kisele reakcije. To uslovljava da su one na cijelom arealu, ne samo kod nas nego i u srednjoj Evropi, jednoobraznog florističkog sastava. U njima je broj vrsta reda Fagetalia manji, a preovlađuju vrste redova Quercetalia robori-petraeae i Vaccinio-Piceetalia. Broj vrsta je u cjelini znatno manji u odnosu na neutrofilno-bazifilne zajednice bukve.

Karakteristične vrste
: Fagus sylvatica, Luzula luzuloides, Polytrichum formosum, Vaccinium myrtillus, Pteridium aquilinum, Luzula pilosa, Dicranum scoparium, Leucobryum glaucum i dr. Ova šuma je u BiH predstavljena sa nekoliko fitocenoza:

Luzulo-Fagetum Meusel 1937 – predstavlja najrašireniju zajednicu ovih šuma u Bosni. Dolazi u submontanom, montanom i rjeđe u gorskom pojasu. Edafski je uslovljena.

Blechno-Fagetum Horv. 1950 ex Marinček 1970 – javlja se u disjunktnom i ograničenom arealu i to u centralnobosanskom paleozojskom škriljogorju unutar prethodne zajednice.

Polytricho formosi-Fagetum Jov.1953 = Musco-Fagetum Jov. 1967 – predstavlja posebnu geografsku varijantu iz područja kontinentalnije klime (rasprostranjena u Srbiji), susreće se rijetko u istočnoj Bosni.

Fago-Abietetum Stef. 1964 – gorska varijanta acidofilne šume bukve u kojoj se javljaju i jela i smrča. Nalazi se iznad 1000 m nadmorske visine.

Vaccinio-Fagetum Fuk. 1969 – predplaninska acidofilna šuma bukve, koja dolazi u pojasu iznad prethodne zajednice.

Rasprostranjenost u BIH: U Bosni su ove šume cjelovitijeg areala u unutrašnjosti (srednjebosansko škriljogorje) i na jugoistoku (perm-karbonski i verfenski sedimenti). Na perm-karbonu je rasprostranjena i u donjem dijelu sliva rijeke Sane. Takođe je rasprostranjena i na andezitu i dacitu istočne Bosne. U ostalim dijelovima Bosne nalazi se tu i tamo u manjim kompleksima, uglavnom u okviru neutrofilnih bukovih šuma.

Procjena ugroženosti
: Ako se nalaze na dubljim glinovitijim zemljištima u višim zonama ovo su šume visoke privredne vrijednosti koje maksimalno iskorištavaju potencijale staništa. Međutim na manjim nadmorskim visinama gdje se nalaze često u blizini naselja, degradacijom staništa prelaze u razne acidofilne serije, od niskih bukovih šuma malog boniteta, pa sve do vriština. Ova staništa su iskartirana na osnovu literature i terenskih istraživanja. Potrebna su dalja istraživanja u cilju detaljnijeg kartiranja staništa, kao i fitocenološke karakterizacije i klasifikacije.